Eutanazja – badania

Kamil Raczyński

EUTANAZJA W OPINII STUDENTÓW PRAWA I MEDYCYNY. STUDIUM TEORETYCZNO – EMPIRYCZNE

2. WARSTWA METODLOGICZNA

Przeprowadzone badania poprzedzone były gruntownym zapoznaniem się z teorią, w różnych jej wymiarach kontekstowych. Zacząć niewątpliwie było trzeba od uporządkowania i wybrania właściwej definicji eutanazji. Istnieje ogromnie dużo prób wyjaśnienia owego terminu, jednak spośród wielu – czasem błędnych – definicji zdecydowanie wyczerpująca okazała się definicja Małgorzaty Seroczyńskiej. Rozumie ona przez eutanazję pozbawienie życia – poprzez bezpośrednie lub pośrednie spowodowanie śmierci, niezapobieżenie jej nadejściu, ewentualne pomocnictwo w samodzielnym odebraniu sobie życia – człowieka cierpiącego (fizycznie lub psychicznie) przez sprawcę motywowanego współczuciem, działającego dla dobra tej osoby w celu zapewnienia jej godnej śmierci poprzez wybawienie jej od zła, jakie stanowi dla niej to cierpienie, i postępującego zgodnie z wolą (wyrażoną lub odtworzoną) tej osoby, a przynajmniej nie wbrew jej woli [3]. Można też przyjąć definicję nieco węższą, bardziej przejrzystą: eutanazja to doprowadzenie do dobrej śmierci – „zabójstwo z litości”, gdzie osoba A kończy życie osoby B, ze względu na dobro B [4].

Szeroczyńska wyróżnia też rodzaje eutanazji według Bernarda Beartschi’ ego:

Tabela 1: Rodzaje eutanazji według Bernarda Beartschi’ ego

Rodzaje eutanazji według Bernarda Beartschi’ ego

Źródło: Szeroczyńska M., op. cit., s. 39

W ostatnich latach Centrum Badania Opinii Publicznej przeprowadziło parę razy badania wśród Polaków. Było to w roku 1988, 1999, 2001 i 2005. W polskim sondażu CBOS z 1999 roku, opartym na reprezentatywnej próbie losowo-adresowej dorosłych mieszkańców Polski, na pytanie, czy od strony moralnej można zaakceptować postępowanie lekarza, który na prośbę nieuleczalnie chorego umyślnie skraca mu życie dla uwolnienia go od niemożliwych do uśmierzenia cierpień, opinie Polaków na tak sformułowane pytanie okazały się niemal dokładnie podzielone: 42% respondentów odpowiedziało pozytywnie (13% zdecydowanie tak, 29% raczej tak) a 40% – negatywnie (19% zdecydowanie nie, 21% raczej nie). Z kolei na pytanie, czy prawo powinno zezwalać lekarzom na przyśpieszenie śmierci osób nieuleczalnie chorych i cierpiących na ich prośbę, połowa Polaków udzieliła odpowiedzi twierdzącej, a ponad jedna trzecia była temu przeciwna [5]. Analizując badania z 2005 roku, stwierdzić można, że na to samo pytanie pozytywnie odpowiedziało 48%. Przeciwko legalizacji było 37% Polaków, a co siódmy (15%) nie miał wyrobionego zdania w tej kwestii.

Badania opinii społecznej są zawsze tylko badaniami. Odzwierciedlają one nastroje wśród społeczeństwa, ale różnie to bywa z podejmowaniem decyzji politycznych na tej podstawie. Jak pisze Mieczysław Gałuszka, wiele definicji opinii publicznej podkreśla, że ma ona wpływ na sprawy publiczne zwłaszcza wtedy, gdy przedmiotem dyskursu są tematy drażliwe, kontrowersyjne, co do których nie ma powszechnej zgody. Według niego, sekwencja tworzenia nowych opinii przebiega wedle schematu:

problem → media→ opinia publiczna→ skutek → działanie

W naszym przypadku można przedstawić to w ten sposób:
inicjacja tematu eutanazji; zmiany w ustawodawstwie innych państw; doniesienia o praktyce eutanazji,
media opisują problem; różne przypadki stosowania eutanazji, stanowisko kościołów,
badania opinii społecznej; publikacja wyników, rejestracja zmian opinii społecznej,
naukowa refleksja; publikacja wyników badań, organizowanie konferencji naukowych, zajęcia z tanatologii na studiach medycznych,
działanie instytucji publicznych; wypowiedzi posłów, inicjatywy instytucjonalne, ustalanie prawa [6].

Problemy badawcze, podjęte w mojej pracy obejmowały m.in. następujące wątki:
Jakie jest poparcie działań eutanazyjnych na poszczególnych kierunkach?
Czy religijność ma wpływ na akceptację eutanazji wśród respondentów?
Czy poglądy polityczne mają wpływ na dopuszczalność eutanazji?
Czy użycie terminu „eutanazja” będzie wpływać w jakiś sposób na odpowiedzi ankietowanych?
Na który rodzaj działań eutanazyjnych jest największe przyzwolenie, a na który najmniejsze?
Czy stosunek do aborcji oraz kary śmierci ma wpływ na dopuszczalność eutanazji?
Czy sytuacja, kiedy w rodzinie badanego była lub jest śmiertelnie chora osoba, ma wpływ na akceptację eutanazji?

W pracy zastosowano metodę reprezentacyjną (sondażową), polegająca na przeprowadzeniu badań (technika: standaryzowany kwestionariusz ankiety) wśród danej zbiorowości. Zbiorowością tą byli studenci z wydziału prawa oraz medycyny. Zdecydowano się na wybór przedostatniego roku studiów, czyli czwartego w przypadku prawa oraz piątego w przypadku medycyny, ponieważ większość tych osób ma już ukształtowany światopogląd, konkretne spojrzenie na rzeczywistość. Oczywiście dotyczy to też potencjalnych respondentów z ostatniego roku, lecz dostęp do nich jest już bardzo utrudniony, gdyż rzadko lub prawie w ogóle nie bywają na uczelni. Jeśli chodzi o dobór próby to postanowiono przebadać studentów z V roku Wydziału Lekarskiego Akademii Medycznej im. Piastów Śląskich we Wrocławiu oraz studentów IV roku Wydziału Prawa Uniwersytetu Rzeszowskiego. Liczba tych pierwszych wynosi 244, zaś studentów prawa 250 [7]. Z zakładanej próby 176 [8] ankiet, udało się zrealizować 125. Powodem tego była mała frekwencja studentów na wykładach, podczas których były rozdawane ankiety, oraz duży procent odrzucenia ankiet przy analizie, wynikający z różnych przyczyn. Na medycynie zebrano 50 wypełnionych kwestionariuszy, natomiast na prawie 75. Badania zostały przeprowadzone w maju 2007 roku.

1. WSTĘP
2. WARSTWA METODLOGICZNA
3. WYNIKI BADAŃ
4. PODSUMOWANIE

hastagi na stronie:

#rodzaje eutanazji #eutanazja ankieta #ankieta eutanazja #eutanazja badania #eutanazja rodzaje #ankieta o eutanazji #eutanazja definicja #Problem eutanazji jako dobrej śmierci

Authors

Related posts

Top